Goedenavond, vanavond heb ik twee onderwerpen. Het eerste was afgelopen week, kortstondig, sterk in het nieuws en het andere betreft een jaarlijks terugkerende gebeurtenis, namelijk de Nationale Voorleesdagen die  vorige week begonnen zijn en gehouden worden tussen 18 en 28 januari.

Maar eerst dat onderwerp dat sterk in het nieuws was en dat betreft nieuws over de homoseksualiteit. Eigenlijk liefst drie nieuwsitems met betrekking tot dit thema kwamen tegelijkertijd, op 17 januari, naar buiten. Het eerste ging over een verklaring waarin 162 rabbijnen en joodse leiders homoseksualiteit een ziekte noemen. In de verklaring staat dat homoseksualiteit niet is aangeboren en kan worden genezen. Het was een Amerikaanse verklaring, geheten  'Declaration On The Torah Approach To Homosexuality' , die  stelt dat de joodse gemeenschap in verwarring is gebracht door het  'politiek correcte standpunt'  dat homoseksualiteit onveranderbaar is. Met de verklaring willen de ondertekenaars  'verdwaalde'  joden weer op het rechte pad zien te krijgen. De Torah, het Heilige Boek,  verbiedt homoseksualiteit, en dat heilige boek  'verbiedt niet iets dat onmogelijk is te vermijden'. 

'Thora schrijver',  gemaakt door Maurycy Gottlieb, ca. 1876/afb. Wikimedia.org/wc4.worldcrossing.com/National Museum Warschau/public domain       

Door 'negatieve seculiere invloeden' wordt onze boodschap bestempeld als haatdragend en homofobisch, aldus de verklaring. De ondertekenaars vinden het juist  'harteloos en gemeen' om de homoseksuele medemens aan zijn lot over te laten. Volgens hen zijn onbehandelde homoseksuelen veroordeeld tot levenslange eenzaamheid, en zijn therapie en teshuva (berouw) geboden.

Op zichzelf zou deze verklaring in Nederland niet voor zo’n ophef hebben gezorgd, want er gebeuren zo veel gekke dingen in de wereld, maar punt is dat één van de ondertekenaars nu ook de opperrabbijn Aryeh Ralbag van de Joodse Gemeente Amsterdam is.

Wat volgde was een knap staaltje snel en georganiseerd reageren vanuit de Nederlandse Joodse gemeenschap, waarnaar Roy Groenberg van de Stichting Eer en Herstel met enige afgunst zal hebben gekeken.

Het begon met een verklaring namens de Amsterdamse joodse jongeren. De jongeren vinden het ongehoord dat een verklaring met een dergelijk  'abject standpunt'  wordt gesteund door de spirituele leider van joods Amsterdam  'en daarmee de facto van Nederland',  aldus één van hen in een e-mail aan de Volkskrant.

              Passage uit de Thora

foto: wikimedia.org/ralile/S.S. Teacher's Edition: The Holy Bible. New York: Henry Frowde.

Publisher to the University of Oxford, 1896/public domain

Vervolgens kwam Voorzitter Ronnie Eisenmann van de Joodse Gemeente Amsterdam in het geweer. Hij betreurde het dat de in New York woonachtige Ralbag de verklaring  'ook met zijn Nederlandse pet op'  heeft ondertekend, en dat zo de indruk is ontstaan dat zijn Nederlandse gemeente erachter staat.  'Bij ons zijn homo's welkom',  zegt Eisenmann. Hij heeft Ralbag, die een paar keer per jaar naar Nederland komt voor juridisch-technische kwesties, verzocht zijn Amsterdamse functie te laten schrappen van de lijst. Eisenmann plaatst de verklaring in de Amerikaanse politieke context, waar volop debat is over het homohuwelijk.  'Bij ons was dat dertig jaar geleden zo' .  Hij snapt dat het schizofreen overkomt dat een spirituele leider twee principiële petten draagt.  'Het jodendom is niet absoluut, maar wordt beïnvloed door plaats, tijd en omstandigheden',  legt hij uit. Als voorbeeld geeft hij het gebod dat vlees niet met melk mag worden gemengd.  'Overal in de wereld moeten joden zes uur wachten voor ze melk mogen drinken na het eten van vlees. In Nederland is dat maar één uur.'

Het lezen van de Thora, foto: wikimedia.org/flickr.com photo's/carloriccardi, 2007

Ook het Centrum Informatie en Documentatie Israël (CIDI) waarvan Ronnie Naftaniel sinds 1980 directeur is,  vindt dat opperrabijn Ralbag de ondertekening van het document moet intrekken, of anders moet opstappen als opperrabbijn van Amsterdam. Het CIDI noemde de verklaring van de rabbijnen en joodse leiders verwerpelijk. 'CIDI verwerpt elk onderscheid naar ras, afkomst of seksuele geaardheid',  aldus de organisatie.

                               Opperrabbijn  Aryeh Ralbag
 

COC Nederland,  de vereniging tot integratie van homosexualiteit,  noemde de verklaring 'ongefundeerd, schadelijk en niet representatief voor hoe in joodse kring over homoseksualiteit wordt gedacht'.

Dit alles gebeurde allemaal op dezelfde dag, 17 januari, toen het nieuws naar buiten kwam.

NRC Handelsblad wist de opperrabbijn Aryeh Ralbag diezelfde dag nog te pakken te krijgen.    De rabbijn verblijft het merendeel van zijn tijd in Amerika.  De krant kopt: Rabbijn houdt vol: joodse homo moet in therapie gaan. De oproep aan joodse homo’s om in therapie te gaan is een “boodschap van liefde en compassie ”  die verkeerd overkwam, aldus Ralbag. De opperrabbijn zegt dat hij zich genoodzaakt voelde om stelling te nemen in een periode dat er  “veel rumoer was rond het homohuwelijk in de VS”.   “De 162 ondertekenaars geven aan dat zij homoseksuelen niet buitensluiten. Maar als homoseksuele joden volgens de Bijbel willen leven, doen zij er goed aan in therapie te gaan. Ik heb zelf een masterstitel in klinische psychiatrie. Ik heb in de VS homoseksuelen in therapie gehad, soms met goed resultaat. Of homoseksualiteit is aangeboren of het gevolg van omgevingsfactoren, durf ik niet te zeggen. Maar ik zie het beslist niet als een ziekte.”  Op de opmerking dat homoseksuelen de verklaring als een veroordeling beschouwen, antwoordt hij: “Het spijt mij als dat zo is overgekomen, want zo is het niet bedoeld.”  Hij zegt de ophef niet te begrijpen:  “Als wij er toe hadden opgeroepen homo’s te stenigen was het wat anders geweest, maar dat is niet het geval. Integendeel: wij geven hun hoop.”

Zeer oude codex (11e eeuw) uit Irak/foto: wikimedia.org/public domain

Later op de dag meldt het dagelijks bestuur van de Joodse Gemeente Amsterdam dat opperrabbijn Aryeh Ralbag voorlopig van zijn taken is ontheven. Ralbag blijft in elk geval op non-actief tot er een gesprek met hem is geweest. Eerder had Ronnie Eisenmann al laten weten dat de afgegeven verklaring niet in de Nederlandse  'bevindingen en feiten past'. 'Het is niet aan het bestuur om over zaken te oordelen die achter de voordeur spelen',  verklaarde hij. 'Circa 80 procent van onze leden leeft niet helemaal volgens de Thora. Daar valt ook seksuele geaardheid onder. Het is niet aan ons om daarover te oordelen.'

                     D i f f e r e n t

Ook op 17 januari komt dagblad  Trouw met het nieuws dat Christelijke homo's die hun geaardheid  'zondig'  vinden,  een therapie die hun gevoelens moet onderdrukken geheel vergoed kunnen krijgen via de zorgverzekering. Zorgverzekeraars zijn wettelijk verplicht de kosten te dragen. Different, de organisatie die het programma aanbiedt, is namelijk een erkende instelling voor zwaardere geestelijke gezondheidszorg. De hulp van Different valt daardoor onder de basiszorg. De krant kopt dat verzekeraars en medici tégen deze christelijke homotherapie zijn. Volgens medische organisaties is de christelijke homotherapie ondeugdelijk en zelfs gevaarlijk. Hans van Eck, directeur van het Nederlands Instituut van Psychologen, vindt dat de Inspectie voor de Gezondheidszorg een onderzoek moet doen. "Als de vraag van een cliënt volstrekt irreëel is, moet een psycholoog daar nooit in meegaan. Van een psycholoog mag je verwachten dat zijn interventies een wetenschappelijke basis hebben." Ook artsenorganisatie KNMG is bezorgd. "Een therapie die helpt om te onderdrukken wie je bent, kan zelfs schadelijk zijn", zegt Lode Wigersma, directeur beleid van de artsenorganisatie. "In zijn algemeenheid mag een arts geen therapie geven die niet werkt. Er is geen enkel wetenschappelijk bewijs dat een therapie zou werken die erop gericht is om iemands homoseksuele geaardheid te onderdrukken."  

Homo's uit behoudende christelijke kerken die door de afwijzing van geloofsgenoten geestelijk in de knoei komen, worden door huisartsen naar Different verwezen, onderdeel van de orthodox-christelijke organisatie Tot Heil des Volks. Tot Heil des Volks is een christelijke koepelorganisatie met een missie die kan worden samengevat in: evangelisatie, hulpverlening en een profetisch geluid, ofwel het duiden van de tijd vanuit het Woord van God. Het hoofdkantoor van Tot Heil des Volks bevindt zich in hartje Amsterdam. De organisatie heeft ook andere activiteiten, zoals een inloophuis voor dak- en thuislozen, een christelijk recreatiepark, een opiniewebsite, straatwerk en toeleiding tot verslavingszorg. Volgens de ggz-psychologen van Different is homoseksualiteit geen geaardheid maar, zoals de organisatie het zelf noemt, een  'gerichtheid'. Daarmee zou het een behandelbare afwijking zijn. Psychologe Anouk Van Tooren, manager van de organisatie, claimt 30 procent van de homoseksuele cliënten van hun geaardheid af te helpen. Volgens Van Tooren is er bij homo's vaak iets misgegaan. "Wij zien veel mensen die verwond en beschadigd zijn in hun jeugd. Een gebrek aan rolpatronen, een incestverleden." Als dat verleden  'geheeld'  wordt, kan bij de cliënt  'ruimte ontstaan'  om de gevoelens te veranderen, zegt ze. Van Tooren: "We willen mensen de juiste informatie geven." Wat  'de juiste informatie'  betreft: een folder van Different stelt dat seks tussen mensen van hetzelfde geslacht in de Bijbel altijd wordt afgewezen.

                               Tot heil des Volks

In een online verklaring op de website van Tot Heil des Volks uit  directeur Henk van Rhee dinsdag zijn onvrede over de berichtgeving. “Homoseksuelen helpen om  'met hun gevoelens om te gaan'  is geen 'homotherapie'. Mensen die op het eigen geslacht vallen, lijden aan een problematiek die in veel gevallen heel vooringenomen benaderd wordt”, stelt hij. De therapie is naar eigen zeggen niet bedoeld om gevoelens te onderdrukken. Cliënten leren juist om er 'goed mee om te gaan'.  De cliënten van Different zijn volgens hem niet door afwijzing van geloofsgenoten in de knoei gekomen. Het zijn juist de eigen gevoelens die hen dwarszitten. Gemiddeld leidt begeleiding door Different tot een hoger welbevinden en een mindere zorgvraag, aldus Van Rhee. 'Nut en effectiviteit van onze aanpak is hiermee voor ons voldoende aangetoond.'
Op de website van de organisatie getuigen een jongeman en een jongedame over hun behandeling. 'Ik liep vast in mijn homoseksuele gevoelens', vertelt de jongeman. 'Nu ervaar ik weer hoop en perspectief voor de toekomst!'  De treurig kijkende jongedame vertelt hoe ze zich  'geen raad wist'  met haar gevoelens. 'Bij Different kon ik hierover praten'.

Dat neemt allemaal niet weg dat minister Edith Schippers van Volksgezondheid wil dat er zo snel mogelijk een eind komt aan het vergoeden van een therapie voor christelijke homo's. De minister noemt het  "bizar"  dat deze therapie uit het basispakket wordt gefinancierd.

Minister Schippers, foto: rijksoverheid.nl

Regeringspartij VVD, gedoogpartij PVV en de oppositiepartijen PvdA, GroenLinks en D66 reageren ook verontwaardigd over de huidige vergoeding van de omstreden therapie. “Bizar", zegt ook het VVD-Kamerlid  Jeanine Hennis-Plasschaert  over de therapie van Different. "Dit kan niet. Hier moeten we mee ophouden."

Jeanine Hennis-Plasschaert, foto: tweedekamer.nl

Ook oppositiepartij GroenLinks wil van minister Schippers van Volksgezondheid weten of de therapie uit het basispakket kan. "Het is een zinloze therapie.  Het is heel erg dat mensen niet kunnen zijn wie ze willen zijn. Het is kwakzalverij", zegt het GroenLinks-Kamerlid  Ineke van Gent.

  Ineke van Gent, foto: tweedekamer.nl

De PvdA vindt het onacceptabel dat een dergelijke therapie vergoed wordt. "Zo'n therapie verklaart homo's als ziek en dat kan echt niet", vindt het PvdA-Kamerlid  Ahmed Marcouch.  D66 noemt de therapie "idioot en schadelijk".

           Ahmed Marcouch, foto: tweedekamer.nl

Madeleine van Toorenburg, foto: tweedekamer.nl

Het CDA wil meer weten over de exacte inhoud van de therapie. "Als je leert om als homo steviger in je schoenen te staan, hebben wij er geen problemen mee", zegt het CDA-Kamerlid Madeleine van Toorenburg. "We vinden het wél raar als er geprobeerd wordt je aard te veranderen."

                                                      s e k s

                                                          onder je 25e

En dan waren er op die 17e januari ook nog de resultaten van een onderzoek geheten “Seks onder je 25ste”  waaruit blijkt dat jongeren met homoseksuele gevoelens  op steeds vroegere leeftijd uit de kast komen. Dat geldt vooral voor jongens. Jongens beleven hun coming-out gemiddeld op een leeftijd van 16,6 jaar, terwijl de gemiddelde leeftijd in 2005 nog 17, 8 jaar was. Meisjes met lesbische gevoelens zijn nu gemiddeld 15,9 jaar als ze er voor het eerst over praten, een fractie jonger dan het gemiddelde in 2005. 

bron afbeelding (logo):rutgerswpf.nl 

Dat jongeren eerder uit de kast komen, is waarschijnlijk een gevolg van de toegenomen zichtbaarheid van homoseksualiteit, denkt psychologe Hanneke de Graaf van Rutgers WPF, het landelijk kenniscentrum op het gebied van seksualiteit, die het onderzoek uitvoerde in samenwerking met stichting Soa Aids Nederland. Bijna achtduizend jongeren tussen 12 en 25 jaar vulden de enquête in. 'Op tv, bijvoorbeeld in soapseries, zie je tegenwoordig vaker homo's. En ook zoiets als de jongerenboot op de Gay Pride draagt bij aan de zichtbaarheid', zegt De Graaf.      

Burgemeester Job Cohen tijdens de Gay Pride 2008 Amsterdam. Foto: wikimedia.org/flickr.com/FaceMe PLS

Door internet is het makkelijker geworden informatie op te zoeken of verhalen van andere homoseksuelen te lezen. 'Daardoor hebben jongeren het allemaal eerder voor zichzelf op een rijtje. In gesprekken met jonge homo's over hun dilemma's rond de coming-out, hoor je vaak: ik durfde er niet voor uit te komen, omdat ik dacht dat ik de enige was.'
Dat jongeren eerder uit de kast komen, heeft niets te maken met grotere acceptatie door leeftijdsgenoten. Daarin is weinig in positieve zin veranderd. Ruim de helft van de jongens en een kwart van de meisjes keurt het af als twee jongens elkaar zoenen op straat. Voor 12 procent van de jongens en 3 procent van de meisjes zou homoseksualiteit een reden zijn de vriendschap te verbreken.                                                                                                                                                   Tot zover het onderzoek, tot zover de berichtgeving met betrekking tot homoseksualiteit.  

                        NATIONALE  VOORLEESDAGEN

bron afbeelding: nationalevoorleesdagen.nl

Dan uw aandacht voor de Nationale Voorleesdagen die begonnen zijn op woensdag 18 januari met het Nationale Voorleesontbijt en die nog voortduren tot 28 januari. Er rest voor nu te weinig tijd om daar uitgebreid bij stil te staan, maar ik vind het onderwerp belangwekkend genoeg  om er de volgende keer meer verder te gaan.  Wat is dat eigenlijk, de Nationale Voorleesdagen? Moeten we onze kinderen niet elke dag van het jaar voorlezen? Ja, natuurlijk, liefst wel. Alleen tijdens die zogenaamde nationale dagen wordt er nog eens de aandacht op gevestigd. Of, zo zou je het ook kunnen zien: wordt het voorlezen nog eens in het zonnetje gezet. Tijdens de dagen van de campagne worden de jongste kinderen  voorgelezen in peuterspeelzalen, kinderdagverblijven en op basisscholen.

OOK DE FIETSENMAKER LEEST VOOR...

Foto: wikimedia.org/Fietsenmaker op de Universiteit van Washington/ Joe Mabel, 2007/public domain

Ouders en grootouders lezen voor, maar ook buurtgenoten: van de fietsenmaker tot de groentewinkel om de hoek. Bekende Nederlanders hebben voorgelezen tijdens het nationale Voorleesontbijt op 18 januari - dat trekt uiteraard media-aandacht.  Ook vanuit de wereld van de politiek is er afgelopen woensdag flink uitgetrokken naar de diverse voorleeslocaties om te laten zien hoezeer de politiek het belang van het voorlezen onderkent bij het leren van je taal en als belangrijk instrument in de ontwikkeling van een kind. We zagen op de televisie alle kopstukken uit de Nederlandse politiek in de klaslokalen met een boek op de schoot en een schare kinderen om zich heen. Maar blikvanger nummer één was toch, traditioneel trouwens, Hare Koninklijke Hoogheid Prinses Laurentien der Nederlanden. U weet wel, de echtgenote van Prins Constantijn, één  van de twee jongere broers van Prins Willem-Alexander; en dochter van Laurens-Jan Brinkhorst, de vroegere minister van landbouw en tijdens een andere regeerperiode van economische zaken, namens D66.                                                                                                                                                                    Zij las voor op basisschool De Windroos in Amersfoort.

Prinses Laurentien, foto: koninklijkhuis.nl 

Laurentien is voorzitter van de Stichting Lezen & Schrijven, tevens een initiatief van haar.  De stichting is opgericht in 2004 en heeft tot doel een bijdrage te leveren aan het bestrijden van analfabetisme en laaggeletterdheid in Nederland en internationaal. In Nederland leven circa 1,5 miljoen mensen, die moeite hebben met lezen en schrijven. De stichting probeert deze mensen te laten ontdekken wat het belang van taal is en hen te leren wat de leuke kanten van taal zijn. Tegelijkertijd probeert de stichting maatschappelijke organisaties, scholen, bedrijven en overheden in te schakelen bij de bestrijding van laaggeletterdheid.

bron afbeelding: nationalevoorleesdagen.nl

Volgens de doelstelling van de stichting zou de aanpak van laaggeletterdheid in 2015 verankerd moeten zijn in de samenleving. Daarnaast heeft de prinses nog een aantal erefuncties, bijna allemaal op het gebied van de taal. Zo is zij Beschermvrouwe van de Vereniging van Leesgehandicapten, Beschermvrouwe Genootschap Onze Taal,  Erevoorzitter Vereniging Openbare Bibliotheken en Speciaal Gezant Geletterdheid van de UNESCO.

Lodewijk Asscher, foto: amsterdam.nl

Het Prentenboek van het Jaar 2012  ‘Mama kwijt’  van de Ierse illustrator Chris Haughton staat centraal tijdens De Voorleesdagen. In Amsterdam las PvdA-wethouder Lodewijk Asscher  voor op een paar kinderdagverblijven. Het verhaal “Mama kwijt” gaat over een uiltje dat uit zijn nest is gevallen en pas na vele omzwervingen zijn moeder weer terugvindt. ‘Een echte tearjerker’, zo noemde Asscher het verhaaltje.

Wordt vervolgd. Volgende week ga ik door op de voorleesdagen.

Een prettige voortzetting van de avond toegewenst.

Samenstellng en presentatie Ben Hulsebos

Uitzending gemist:

http://www.salto.nl/streamplayer/caribbeanfm_ondemand.asp?y=12&m=01&d=22&t=1900&s=0

(de uitzending begint na 7 minuten)

de tekeningen zijn van marian msker

Bronnen: volkskrant.nl;  nrc.nl (ook David Haakman);  trouw.nl  (ook Marije van Beek); totheildesvolk.nl; cpnb.nl; nationalevoorleesdagen.nl; koninklijkhuis.nl; lezenenschrijven.nl